Συμβουλές για γονείς

Τα προβλήματα ύπνου των μωρών

ΕκτύπωσηΕκτύπωση

μωρό στην κούνιαΤα μωρά και ο ύπνος είναι δύο πράγματα, που κάποια στιγμή  δεν φαίνεται να πηγαίνουν μαζί .

Αλλά πόσος ύπνος είναι αρκετός & γιατί πρέπει να κοιμούνται τα μωρά; Και πώς μπορείτε να βοηθήσετε το μωρό σας να κοιμηθεί; Ο Δρ. Frans Plooij, κορυφαίος ειδικός στην βρεφική πνευματική ανάπτυξη, μας εξηγεί την άποψή του.

 

Τροφή και ύπνος: δύο απαραίτητα στοιχεία γιά τον εγκέφαλο

Το να μαθαίνεις και να ανακαλύπτεις διαρκώς πολλά νέα πράγματα είναι κουραστικό, τόσο για το σώμα όσο και για τον εγκέφαλο, καθώς συμβαίνουν σε αυτόν όλες οι ψυχικές εξελίξεις. Εκτός από την τροφή όμως, κάθε εγκέφαλος  χρειάζεται & ξεκούραση. Εάν λοιπόν το μωρό σας τρέφεται καλά & κοιμάται αρκετά, αυτό θα διευκολύνει τη μάθησή του, καθώς και την ανακάλυψη νέων πραγμάτων .

Γιατί όμως ένα μωρό, κοιμάται  λιγότερο κατά τη διάρκεια ενός ψυχικού «άλματος» καθώς μεγαλώνει; Και τι σημαίνει ο όρος «ψυχικό άλμα»;
Ο κόσμος του μωρού σας αλλάζει εντελώς ξαφνικά, όταν κάνει ένα «άλμα» στην πνευματική ανάπτυξή του, καθώς αναπτύσσεται. Το μωρό δεν ζήτησε να συμβεί αυτό το άλμα  και δεν μπορεί να το επηρεάσει καθόλου, αλλά ξαφνικά όλα είναι διαφορετικά γι αυτό. Το μωρό ταράζεται καθώς νιώθει κάτι να αλλάζει και εσείς μπορείτε να το δείτε αυτό, εάν παρατηρήσετε το μοτίβο του ύπνου του. Κάθε παιδί βέβαια, αντιδρά διαφορετικά στα διάφορα ερεθίσματα. Ένα μωρό μπορεί σχεδόν να σταματήσει εντελώς να κοιμάται  κατά τη διάρκεια μιας φάσης του άλματος αυτού, άλλο μπορεί να κοιμάται λιγότερο κατά τη διάρκεια της νύχτας και περισσότερο κατά τη διάρκεια της ημέρας,ενώ κάποιο άλλο μπορεί να προσπαθήσει να κοιμηθεί, αλλά να μην μπορεί. Ως γονέας θα πρέπει να θυμάστε ότι αυτές οι κακές συνήθειες του ύπνου κατά τη διάρκεια ενός τέτοιου πνευματικού άλματος ανάπτυξης, το οποίο μπορεί να διαρκέσει και μία εβδομάδα,είναι απολύτως φυσιολογικό. Μόλις αυτό το άλμα ανάπτυξης ολοκληρωθεί, το μωρό σας θα κοιμηθεί και πάλι καλύτερα.
 
Προβλήματα ύπνου της μητέρας κατά τη διάρκεια του ψυχικού άλματος του μωρού της
Εάν το μωρό σας δεν κοιμάται καλά και εσείς θα αισθανθείτε τις επιπτώσεις της έλλειψης ενός βαθύ ύπνου. Μια μητέρα μπορεί να είναι πιο ευαίσθητη σε αυτές τις αλλαγές των συνηθειών του ύπνου του παιδιού της, από κάποια άλλη. Αν διαπιστώσετε ότι είστε τόσο κουρασμένη κατά τη διάρκεια της ημέρας, ώστε σχεδόν να κοιμηθείτε πάνω από το μωρό σας, θα ήταν σοφό να ξεκουραστείτε με κάθε δυνατό τρόπο. Προσπαθήστε να αφήσετε λίγο τις υποχρεώσεις σας κατά μέρος & κοιμηθείτε για μία ώρα τουλάχιστον ενώ το μωρό σας κοιμάται, ή ζητήστε από τον σύντροφό σας να σας αντικαταστήσει για μία νύχτα και να φροντίσει αυτός το μωρό όταν θα ξυπνήσει, κατά τη διάρκεια της νύχτας. Εάν πάλι θηλάζετε, μπορείτε να αντλήσετε γάλα από το στήθος σας το βράδυ, έτσι ώστε ο σύντροφός σας να ταΐσει το μωρό σας κατά τη διάρκεια της νύχτας, όσο εσείς θα ξεκουράζεστε & θα αντλείτε τις δυνάμεις που τόσο έχετε ανάγκη για να φροντίσετε το μωρό σας την επομένη.

Πώς μπορώ να βοηθήσω το μωρό μου να κοιμηθεί καλά, κατά τη διάρκεια ενός ψυχικού άλματος;
Οι περισσότεροι γονείς ξέρετε πολύ καλά, ότι δεν υπάρχει καμία μαγική φόρμουλα για να κάνει το μωρό σας να κοιμηθεί, όσο θέλετε ή όσο θα έπρεπε. Μακάρι να υπήρχε κάτι τέτοιο! Μπορείτε όμως να το βοηθήσετε δίνοντάς του τη δυνατότητα να επεξεργαστεί και να αφομοιώσει τις νέες εντυπώσεις του από το άλμα αυτό, κάνοντας κάποια πολύ απλά πράγματα. Για παράδειγμα, προσπαθήστε να είστε ήρεμη κατά τη διάρκεια αυτών των ημερών, όταν το μωρό σας περνά μέσα από ένα άλμα. Αναβάλετε κάποιες ασχολίες που είναι  απαιτητικές & αφήστε το  να ξεκουραστεί για λίγες μέρες. Μπορεί να είναι ενοχλητικό να αλλάξετε την καθημερινότητά σας, ή και δύσκολο ακόμη, αλλά  μακροπρόθεσμα & το μωρό και εσείς, θα νιώθετε πιο άνετα και κυρίως πιο ήρεμα.

Μωρά πολύ απασχολημένα για να κοιμηθούν
Μερικά μωρά έχουν ένα τέτοιο ισχυρό ένστικτο για τον έλεγχο των δεξιοτήτων τους που δεν κοιμούνται  μέχρι να θεωρήσουν επιτυχές αυτό που κάνουν. Μπορείτε να διαπιστώσετε αυτήν τη συμπεριφορά ήδη σε αρκετά νεαρή ηλικία. Αυτά τα μωρά, δεν επιτρέπουν στον εαυτό τους να κοιμηθεί πριν να φτάσουν στο στόχο τους.

Μια τέτοια κατάσταση απαιτεί πολλά και από αυτά  & από εσάς. Μια τέτοια συμπεριφορά μπορεί να είναι κάτι το οποίο μπορεί να είναι πολύ χρήσιμο αργότερα στη ζωή τους, αλλά σε αυτή τη νεαρή ηλικία τα παιδιά πρέπει μερικές φορές να προστατεύονται από τους εαυτούς τους. Δώστε λοιπόν έμφαση, στο να δοκιμάσετε να  «επαινέσετε» το παιδί για τις προσπάθειές για να πετύχει αυτό που θέλει, αναλόγως της ηλικίας του, ανεξάρτητα από το τελικό αποτέλεσμα. Με αυτόν τον τρόπο αποσπάτε την προσοχή του παιδιού σας από τον στόχο του. Αν διαπιστώσετε ότι αυτό που έχει βάλει στο μυαλό του να κάνει, απαιτεί  μεγάλη προσπάθεια από το ίδιο, βοηθήστε το να κάνει ένα διάλειμμα. Ο τρόπος για να το πετύχετε είναι εύκολος. Απλώς πάρτε το από αυτό το απαιτητικό περιβάλλον που το ίδιο έχει «ορίσει» για λίγο και κάντε κάτι πιο ήρεμο μαζί του,όπως το να διαβάσετε ένα βιβλίο  με παραμύθια.

Μήπως ένα μωρό προσποιείται  ότι κοιμάται;
Σε μερικά μωρά δεν αρέσει να περιβάλλονται από μια μεγάλη ομάδα ανθρώπων. Έτσι κλείνουν τα μάτια τους και κοιμούνται  ή  προσποιούνται ότι κοιμούνται. Πολλές μητέρες το βρίσκουν όλο αυτό, πολύ ενοχλητικό. Θα ήθελαν  να δείξουν στους φίλους τους αυτό το γλυκό χαμόγελο και αυτά τα όμορφα μάτια. Αλλά δεν είναι σοφό να ξυπνήσετε το μωρό σας αν σας δείχνει ότι θα προτιμούσε να κοιμηθεί ή απλά να χαλαρώσει. Θα παρατηρήσετε ότι  καθώς το μικρό σας μεγαλώνει, θα θέλει την παρέα των συγγενών & των φίλων σας, και  τότε ο καθένας θα μπορεί να δει πόσο καταπληκτικό είναι.Προς το παρόν όμως ακολουθήστε τους ρυθμούς του!

Μπορεί ένα μωρό να έχει όνειρα;
Τι ακριβώς είναι τα όνειρα και τι μας κάνει να ονειρευόμαστε, είναι ακόμα ένα μυστήριο. Από έρευνες, γνωρίζουμε σε ποιο στάδιο του ύπνου οι άνθρωποι ονειρεύονται. Αυτό δεν συμβαίνει κατά την φάση του  βαθύ ύπνου, αλλά συμβαίνει στην φάση που ονομάζεται  REM (Rapid Eye Movement), λόγω του ότι κατά την διάρκεια αυτής της φάσης τα μάτια κινούνται πολύ γρήγορα.

Η διάρκεια του ονειρικού ύπνου μειώνεται κατά το πρώτο έτος. Τα μωρά αφιερώνουν το μεγαλύτερο μέρος της νύχτας ή της μέρας τους, στον ονειρικό ύπνο. Τα μωρά που γεννιούνται μετά από εγκυμοσύνη 25 εβδομάδων μπορεί να περάσουν ακόμη και ολόκληρο το χρόνο ύπνου τους με ονειρικό ύπνο. Σε διάρκεια εγκυμοσύνης 32 εβδομάδων, αυτό γίνεται σε ποσοστό 80%. Σε αυτό το σημείο εμφανίζονται τα πρώτα σημάδια του «βαθύ ύπνου». Τα παιδιά που γεννιούνται μετά απο πλήρη εγκυμοσύνη, μπορεί να έχουν 45%-65% των ωρών του ύπνου τους, στην φάση του ονειρικού ύπνου(REM). Στην ηλικία των τριών μηνών το 43% του συνολικού τους ύπνου, είναι στην φάση REM, ενώ στους δώδεκα μήνες η φάση του ονειρικού ύπνου μειώνεται στο 30%. Από τη στιγμή δε που το μωρό σας μεγαλώσει αρκετά, μόνο το 20% των συνολικών ωρών του ύπνου τους, είναι χρόνος ονειρικού ύπνου.

Επειδή οι περίοδοι του ονειρικού ύπνου ενός μωρού, είναι μεγαλύτερες από τις δικές μας, φαίνεται λογικό να υποθέσουμε ότι ένα μωρό  ονειρεύεται περισσότερο απ΄ότι εμείς. Είναι δύσκολο να συγκρίνουμε τις δικές μας φάσεις ύπνου με αυτές των μωρών. Μερικές φορές, ως γονέας , θα δείτε ότι το μωρό σας εχει καλά και κακά όνειρα. Το ερώτημα παραμένει για το κατά πόσον τα ονειρά τους έχουν πραγματικά μία «ιστορία» , ή αν απλά ονειρεύονται βασικά συναισθήματα και  συγκινήσεις που έχουν βιώσει κατά την διάρκεια που ήταν ξύπνια.

Πόσες ακριβώς ώρες ύπνου, χρειάζεται  ένα μωρό;
Ολοι οι άνθρωποι είτε μεγάλοι είτε μικροί, δεν  χρειαζόμαστε ολοι την ίδια ποσότητα ύπνου. Ο αριθμός των ωρών που ο εγκέφαλος και το νευρικό μας σύστημα πρέπει να ξεκουραστούν είναι ιδιαίτερα εξατομικευμένος. Άλλη ποσότητα ύπνου χρειάζεται ένα μωρό, άλλη ποσότητα ύπνου χρειάζεται ένα παιδάκι προσχολικής ηλικίας και άλλη ένα μεγαλύτερο παιδί. Φυσικά για όλες τις ηλικίες, υπάρχουν μέσοι όροι για την ποσότητα του ύπνου. Ένα αγέννητο μωρό κοιμάται κατά μέσο όρο τις 23 από τις 24 ώρες της ημέρας, στην κοιλιά της μαμάς του. Λίγο μετά τη γέννησή του, ενα  μέσο νεογέννητο μωρό κοιμάται περίπου 16 ώρες την ημέρα. Ωστόσο, η διάρκεια του ύπνου μπορεί να κυμανθεί μεταξύ 10 και 23 ωρών!  Ενα παιδί προσχολικής ηλικίας 4 ετών, κοιμάται συνήθως 12 ώρες συνεχόμενες και επίσης κοιμάται και το μεσημέρι για 1-2 ώρες.

Βοηθήστε το μωρό σας να επεξεργαστεί όλα τα ερεθίσματα!
Μερικά μωρά βρίσκουν τη ζωή πάρα πολύ ενδιαφέρουσα. Κουρασμένα  ή όχι, απλά θέλουν να συνεχίσουν την εξερεύνηση. Όσα περισσότερα ερέθισματα παίρνουν, τόσο περισσότερο αποζητούν νέες εμπειρίες. Με λίγα λόγια, αυτά τα μωρά προσπαθούν να κρατηθούν ξύπνια και να μην επιτρέψουν στον εαυτό τους να κοιμηθεί. Δεν έχει σημασία με ποιο τρόπο έχετε  οργανώσει την καθημερινότητα σας, γι’αυτά τα μωρά θα είναι μια διαρκής πρόκληση η ώρα που θα πρέπει να πάνε στο κρεβάτι τους. Και αν ο μπαμπάς ή η μαμά είστε της ίδιας ιδιοσυγκρασίας με το μωρό σας, τότε δεν μπορείτε να κάνετε και πολλά. Ενα μωρό τέτοιας ιδιοσυγκρασίας απαιτεί όλο και περισσότερα από εσάς, αλλά υπάρχει ένας λόγος για αυτό! Ειναι μωρά που έχουν μεγάλη περιέργεια και διψάνε να μάθουν νέα πράγματα.
Ωστόσο, ένα πράγμα είναι απολύτως σαφές: μερικές φορές θα πρέπει να προστατεύσετε αυτά τα μωρά από τον εαυτό τους . Ένα μωρό απλά δεν μπορεί να περάσει μια ολόκληρη μέρα με λίγο ή με καθόλου ύπνο. Δοκιμάστε να παίξετε παιχνίδια μαζί του που αντιστοιχούν στην ψυχική κατάσταση που βρίσκετε το  μωρό σας, εκείνη τη στιγμή. Αυτά είναι τα παιχνίδια που εκπαιδεύουν τις δεξιότητες του, και αυτά απαιτούν το μεγαλύτερο μέρος των λειτουργιών του εγκεφάλου του.
Οι πιθανότητες είναι ότι η έμφυτη περιέργεια του μωρού σας, θα ικανοποιηθεί. Μόλις παρατηρήσετε ότι αρχίσει να κουράζεται, φερθείτε του με ηρεμία & χαλαρότητα. Θέλετε να στοιχηματίσετε ότι σιγά σιγά ετοιμάζεται  για ύπνο;

Σε κάθε περίπτωση να θυμάστε το εξής. Άσχετα με την δυσκολία που πρόσκαιρα προκαλείται από τυχόν προβλήματα του ύπνου, η ανάπτυξη των παιδιών είναι ένα θέμα σοβαρό που χρήζει ανάλογης αντιμετώπισης και τα «ψυχικά άλματα» βοηθούν τα παιδιά να μεγαλώσουν.Σας ευχόμαστε καλό...βράδυ!

happy baby